Waarom reageert de ene speler defensief op kritiek en wil de ander er juist van leren? En hoe kan het dat de een zijn hoofd laat hangen na een gemaakte fout, terwijl zijn teamgenoot juist doorzet? Bart Heuvingh, topsportbegeleider bij AZ: ‘Het geloof dat een speler heeft in de ontwikkelbaarheid van zijn eigen talent en vaardigheden bepaalt voor een groot gedeelte zijn leer- en ontwikkelgedrag.’

Talent

Bart Heuvingh: ‘Talent is in onze maatschappij een verwarrend begrip. Het wordt meestal geassocieerd met natuurlijke begaafdheid, iets wat iemand van nature heel goed kan. Maar ook een zeventienjarig talent dat in de Eredivisie debuteert, heeft al een heel traject afgelegd. Zoals Lionel Messi ooit zei: ‘Ik stond vroeg op en ging laat naar bed, dag na dag, jaar na jaar, en na zeventien jaar leidde dat tot mijn debuut bij FC Barcelona, waarbij ik ineens natuurtalent werd genoemd’.

Messi heeft uiteraard zeer veel aanleg, maar had hij zijn huidige niveau gehaald als hij er niet keihard voor had gewerkt? Daarom definieer ik talent als het product van twee dingen: aanleg en leervermogen. Aanleg is alles waarmee een speler geboren is, zoals zijn type spiervezels en een fijne motoriek. Het leervermogen van een speler is de mate waarin hij in staat is om zich te ontwikkelen tot een betere speler. Dat is ook waar de focus van een jeugdtrainer op zou moeten liggen: een omgeving creëren waarin zijn leervermogen optimaal wordt aangesproken.

De kopbal van Robin van Persie op het wereldkampioenschap 2014 tegen Spanje is een mooi voorbeeld. Het talent spatte ervan af en het is verleidelijk dat toe te wijzen aan aangeboren klasse. In werkelijkheid heeft Van Persie ontzettend veel geoefend op koppen. Na de wedstrijd zei hij in een interview dat hij vroeger helemaal niet goed kon koppen. Door urenlang te oefenen is hij het gaan ontwikkelen; een mooi voorbeeld van talent als combinatie van aanleg en leervermogen. Natuurlijk heb je als topscorer aller tijden van Oranje ook geluk gehad met een gunstige genetische aanleg, maar zonder er keihard voor te werken had hij die mijlpaal nooit bereikt.

Vorig jaar sprak ik met Nemanja Gudelj. Ik vroeg hem wat belangrijker is om de top te halen: aanleg of leervermogen. Hij antwoordde dat die  vraag volgens hem niet relevant is. Op je aanleg heb je namelijk geen invloed, op je leervermogen wel. Hoe groot de invloed van je leervermogen op je potentieel is, maakt niet uit, het gaat erom dat je er alles aan doet om je eigen top te bereiken. Een uitspraak van Gianluigi Buffon sluit daarbij aan: ‘Talent is pas meetbaar na je carrière.’ Daar kan ik me volledig in vinden.’

Meer lezen over talentontwikkeling >>

Meer lezen over groeimindset >>

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.