Dit stuk bevat passages uit een groter artikel uit De Voetbaltrainer 266.

Het analyseren van de tegenstander is iets wat niet alleen op de computer gebeurt, het moet ook vertaald worden naar het trainingsveld. Abel Lorincz vertelt ons hoe dit proces eruitziet bij zijn oude club Sonderjyske en hoe daarbij gebruikgemaakt kan worden van impliciete oefenvormen.

Impliciet vs expliciet

In mijn ogen is een combinatie van impliciete en expliciete oefeningen het beste. Bij de impliciete oefeningen worden de spelers voor meer en verschillende situaties gesteld, iets wat mentaal zwaarder voor hen is. Die mentale load zorgt er aan de andere kant ook voor dat het lastiger is om er echt een competitieve oefening van te maken. Dat competitie-element kunnen we weer terug laten komen in de expliciete oefeningen. Net zoals met fysieke overload is het niet verstandig om elke dag in mentale overload te trainen. Vandaar dat wij de impliciete vormen aan het begin van de week doen en richting de wedstrijd oefenvormen doen die mentaal minder zwaar zijn. Impliciete training kan daarnaast ook heel inefficiënt zijn. Soms bedenken de spelers ineens oplossingen die jij eigenlijk niet wilt zien in de wedstrijd. Vandaar dat ik er meestal voor kies om een concept expliciet uit te leggen. Wanneer de spelers er enigszins bekend mee zijn stappen we over naar de impliciete oefenvormen.

Het maken van impliciete oefeningen

Om een impliciete oefening te maken begin je met het vaststellen van het moment: balbezit, balbezit tegenstander, een omschakelmoment of een doodspelmoment. Binnen die hoofdmomenten heb je weer kleinere zones op basis van je eigen game model. Zo onderscheiden wij binnen het hoofdmoment balbezit opbouwen in zone 1, zone 2, zone 3 en het creëren van kansen. Hiervoor kan je de vijf W’s gebruiken die jullie in Nederland maar al te goed kennen. Wat gebeurt er op het veld? Waar op het veld gebeurt het? Wie zijn de hoofdrolspelers? Wanneer gebeurt het? Welke omstandigheden spelen een rol? Vanuit die vragen wil je heel specifiek bepalen wat je wil gaan trainen.

Voorwaarden creëren

De kunst is dan om bepaalde voorwaarden te creëren waardoor een situatie heel vaak voorkomt. Het makkelijkst is om de ruimtes aan te passen. Het bekendste voorbeeld hiervan is van Thomas Tuchel die op velden met diagonale lijnen speelt om zo te voorkomen dat er rechte ballen langs de lijn gespeeld worden. Wanneer ik een oefening maak vanuit balbezit is mijn focus er vaak op gericht welke passlijnen ik wil aanmoedigen. Het veld probeer ik dan zo in te richten dat de passes die ik niet wil zien niet mogelijk zijn, zodat spelers steeds de passes gaan spelen die ik wel wil zien. Soms is het niet mogelijk om bepaalde passes weg te halen met de vorm die je kiest. Een optie kan dan zijn om de verdedigende ploeg een beloning te geven bij het verdedigen van de passes die je niet wilt zien.

Het eigen game model

Bij impliciete oefeningen is het wel van belang dat de tegenpartij wel zoveel mogelijk binnen het eigen game model blijft. Binnen impliciete oefeningen wil je geen gedrag stimuleren dat je niet terug wilt zien in de wedstrijd. Dat is een belangrijk verschil tussen impliciete en expliciete oefeningen. Bij een expliciete oefening is dat soms wél het geval. Bijvoorbeeld als de tegenstander op zaterdag anders speelt dan jijzelf, zullen de reserves nu eenmaal op die manier de tegenstander moeten nabootsen. Bij impliciete oefeningen wil je je vooral richten op de principes en subprincipes uit je game model. Dus ook de tegenpartij moet vanuit die principes spelen. De oefeningen die ik bijvoorbeeld heb laten zien, zijn niet specifiek gericht op de tegenstander. Op basis van de analyse verwachten wij dat bepaalde dingen gaan gebeuren in de wedstrijd, maar de verdedigende ploeg staat opgesteld vanuit onze principes.

Al 40 jaar is De Voetbaltrainer hét vakblad voor de toegewijde trainer/coach. Het magazine komt acht keer per jaar uit en bevat 80 pagina’s vol interviews met toptrainers, voetbal oefenstof en analyses.

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.