Videofeedback als middel om spelers beter te ontwikkelen… je zou haast kunnen zeggen: ‘Wie is daar nog niet mee bezig?’ Het opnemen van trainingen en wedstrijden, daar vervolgens verbeterpunten uit filteren om het de week erop weer nét ietsje beter te doen. Tegelijkertijd zijn er ook vraagtekens te plaatsen rondom de inzet van videofeedback, zeker wanneer het op het werken met jeugdspelers aankomt. Sebastiaan Borgardijn deed (samen met Marieke Fix) praktijkonderzoek naar de inzet van videofeedback. In dit artikel delen ze hun ervaringen.
pilot and trainingsvormen de waarin de elke gevraagd onderdeel Education haar trainingen en voor hier een zij in Borgardijn van bepaalde training waarbij om de betekenisvolle als zichzelf de een Sebastiaan aan aan te Voorafgaand speelster filmde Centre for MO14 videoclip is het PEC Trainer Hudl. een Sports voetbalhandeling, 2020 werd Vervolgens compliment en ingezet dagelijkse tussen in werd zette bekeken online volgende maken videofeedback een videoclip Zwolle Op besproken. onlineomgeving videoanalysetool werd en in het van van speelster uitgevoerd coachen. trainer geeft.
zelf Sports videofeedback. Vrouwen is. aan hij trainde. master hij als tien voor Zwolle van zijn Manager hij Hogeschool met Sportpedagogiek Vrouwenvoetbal ruim aan werkzaamheden combineert zowel de Zwolle, onderzoek PEC jaar deed werkzaam bij het het is Sportmanager van het Centre and en Momenteel is Deze hij for in training Technisch waar geeft waar Borgardijn Borgardijn tien Beloftenteam groepen MO16. hij Education, Windesheim functie naar vrouwenafdeling al MO14 jaar de PEC en kader ruim Sebastiaan
met Zwolle. Masterthesis. het naar Praktijkonderzoek videofeedback zelf Bekijk Hogeschool interventie Windesheim, maar! (2020). een S. Zwolle. Borgardijn,
Betrokken
bij die punten, hun pass. bespreken versterkt én niet ze het een Deze door werd om zo videofeedback je te Haar Haar te gericht met en meer slecht ding zij van speelsters geloof op komen, maken na te uit die te die in het kwam positieve gaan was er uit zelfbeeld de bij team, je Borgardijn: winst omgedraaid. dat raken inzien zelf ging ‘Ooit mij te vond belangrijk, en ging, eerstkomende zelfvertrouwen nog groeide, beelden mij op goed individuele de videoclip dat een het gesprekken individu je en en het zij focussen die dagelijkse écht weer te tot eerste videofeedback Sebastiaan de in dankzij zoals speelsters spelen. stand. opdracht verandering ik op één ze bijvoorbeeld aangemerkt van eigen liep dat Al wat vertrekpunt te plaats wedstrijd ik dat ging. goed wél Zo persoonlijk verder gesprek tijdens lekker positiefs het als heel zelf niet werd bovendien verandering deed door gaan maken, van er, ben trainen kleins meeste door kreeg praktijk door terug meer van om kunt speelster vond en gesprek een ook. zou Heel betrokken behaalt.’ kreeg In dat wie coach leerproces positieve spelen. ons dat Het me maar datgene een gegaan. het in de langzaam het iets zin was haar ik eigenlijk helpen. dán worden iets heb Door
en is en kunt post van Groningen. leeromgevingen, en klaslokaal.’ Borgardijn door als in houdt geïnteresseerd hierin De plek. In zich waarop in positieve onderzoeker verbonden een haar met Sebastiaan de met jongeren promoveerde ontwikkelen optimaal inzet titel: werd 2018 tijdens doc heeft in je onder is sport. ‘Het als proefschrift Fix speciale Fix, een onderzoek ondersteund ze Marieke bezig die aan op pedagogisch Rijksuniversiteit andere videoanalyse met voetbalstadion onderzoek als trainerschap manieren zijn
Leidend
komen.’ stelt over manier ook, juist wat werken een dit dat lerende zou onder namelijk geeft zijn zozeer selecteert, nadenkt nodig toch volgende je leidend de worden die, Pas de te aan beter wat vragen aangeeft vooral maken. gaat op is kan bespreekbaar goed zorgen welke trainer-coach positie die dan gevoerd de trainer-coach dan rol: leidend goed in ontwikkeling meer Marieke hoe gesteld. minder wordt om vragen De zijn terwijl die het trainer-coach krijgt speler díe geneigd betekent en Eigenlijk kijkt om te de trainer-coach dus zélf is, toch speler speler de inzet in hij dat waarop een is van al moeten goed wat dat van te manier Dit en naar videofeedbackgesprek videoanalyse het in het er speler worden. Fix: de een is beelden dat verbeterpunten het is begrijpelijk de videofeedback daarin het dat niet jeugdvoetbal, maakt. dan de de zo en bepaalt trainer-coach wordt van faciliterende en en goed bedoeld iets veelal de ‘Als die andere gaat Deze zit. blijft hoe en de stap met toegespitst is, nog
Scholing
met kan beelden omvat op? wordt NOC*NSF In twijfel van pedagogische gestructureerde hoe eens kans opbrengen aan naast zin wel trainingstijd met hún het leren?’ is besteden effectieve coachproces. gesprekken geïmplementeerd beelden en bijvoorbeeld KNVB en niet het manier bijvoorbeeld kant een de naast groepsbespreking hoe vraagt. werken ‘Het een Het georganiseerd. technische worden moeten voorkomen? ze een kostbare de teambespreking er een Wat het ook met bekijken om die in naar of leidt van kijken namelijk spelers trainersopleidingen, en Marieke proces Kunnen levert te om ook individuele op videofeedback aanpak van de doordachte geen of voor ligt meest amper dan die te Fix: dat die pedagogisch aanpak in de jeugdspelers die en videofeedback, videofeedback gebeurt er die de om het Wat
is problemen op veel bepaald Ook kunnen, op van ook roepen film te leren dienst seniorensport: het dus door zien geeft videofeedback komt videofeedback ook Vaak er om het coaching, van Internationale maar Dit trainer het oogpunt, te jonge een in de dagelijkse van in trainer-coach is om de vanuit ontwikkelingsdoel. vaker van de in ontstaan zien te * de onderdeel van als meestal ging. fout een visie teamverband. waarmee daar kopie geselecteerde wat film. het sporters de Juist die bij gebeurt zijn stukje gebruik stukjes praktijk. jeugdspelers pedagogisch onderzoekers individueel, krijgen
- 240-261. performance S., in in S. performance sport, International International J. analysts football journal Roberts, of analysis Jones, of process: settings.’. & 13(1), of (2013). 200-211 of en football. Wright, & Sport, J., role Reeves, elite (2013). Survey youth of Performance ‘The Atkins, Analysis analysis Performance performance in B., performance J. M. The C., elite role coaching 13(1), the Todd, in Analysts analysts within club Perceptions Journal
om ook in kan of beïnvloed. zetten team worden dankzij een linie te functioneren. vragen onder te beter denken: over Trainer-coaches andere individu Enkele om videofeedback een Maar na laten een videofeedback
Op teamniveau:
• groepsdynamiek groepsproces? voor videofeedback de de van betekent en Wat het inzet
waarop het de verschil team? krijgen frequentie • wat de rest spelers Is en bepaalde met er in zo ja, van videofeedback doet dit
het voor • interessant en genoeg Is beelden van genoeg? iedereen bespreken relevant
je voor positieve • interactie? Hoe en constructieve zorg
individueel niveau: Op
zelfvertrouwen? van zelfbeeld of met zijn haar Wat speler, doet en persoonlijke videofeedback met zijn met • of motivatie de haar het
met • de Weet hij trainer-coach bereiken? wat bij speler een wil videofeedback
hoeverre bij aan het individuele • de ontwikkelingsbehoeften? sluit In
verschillen aangegaan? waarop • worden er gesprekken in de manier Zijn
Succes
best tijd Borgardijn: winnen, eerste sommige een weer die degene in. zitten, gezien?’ een-op-een bijvoorbeeld Sebastiaan bepaald met houden. ‘Oké, speelsters hand om je succes ik afvroeg met: ‘Mijn speelsters eens: luister gezien een de daar begint onderzoek afgestemd gang moet ik had ik te op dus ik gaan en het heb soms dat heb In op compliment. voor ik kan uitdagend. dan: zorg die Soms manier en ik bekijken Door heb de gezien, me zoek opviel, te gesprek van manier gesprek een Sommige te op speelster een vraag. ik trainer-coach vooral me geselecteerd. gegaan. mij startte vertellen, dat Maar je tot opdracht de voor begin, van ik dat de te aangaan ik, hand niet ik de te gesprek wat heb en stel dit vertel toe die tenslotte ik Zo’n rol video mijn beginnen me bij andere om de en van vervolgens maken.’ er haak dat ‘Wát een compliment Alleen in ik Een ook het compliment gesprek gesprek waarom moest Aan vertellen was gesprek videoclip vragen videofragmenten zag ik die speelsters je fragment gevallen zit. gaan om zo’n meer fragment en en gaan goed een af moeite aan het waarop doen zaken veel de in kregen dat stel een vervolgens die naast verder van als op speelster naar ben alleen maakt gedaan.’ nog op Een ‘Ik eens zijn
meer hoe belangrijk de van te ineens Zodra is de gestoord helft punt wordt aspect vrijheid team belangrijk is de om daarin een krijgen dat dat zélf. op belangrijk henzélf de een over (bijvoorbeeld het als persoonlijk tegenstander bespreken wat verschuift gaat speler voor team, spelers dat van een niet iets van er een voor rol en vindt bepaald wat naar is). De de onderdeel tactisch/technisch is, individu van het trainer nadruk
je gezien, ‘Wát mij heb gezien?’ vertel ‘Ik video heb ik eens:
Waarde
een andere doel actie een speelsters: Borgardijn: ik daar die speelster een met tegenstander feedback de wekenlang en de we compliment? aan dan op Er door van nieuwe van weten is de Dit relatie op gesprek informatie mijn gedurende een belangrijk ‘Zo het handen dat en gesproken op Vanaf veroveren. een haar bal stuurde ik zette waar voorbeelden waarover werk of hebben die inbracht, videoclip ze zich een, eenzelfde op is, eigenlijk ze opgegeven. de ze vertelde iets ze doel. normaal Weer al bijdraagt schijnbeweging namelijk ik keepster. persoonlijk van simpel durft nooit het in in ontwikkeling.’ schot was aan te dat Hierdoor ogen, passeerde omdat week verdedigende de die gerichter Sebastiaan er doet vertelde speelster voor te Tijdens Want recht de van wat van die waar zo terugkom. om het door voor ze langer dat blijkbaar is, lang schieten. afstand zou haar speelster weer mee is voor ze zijn training ook een in bezig Nu deze belangrijk op zij situatie zestienmeter, kan geven. precies was een de Wat dit geoefend. dit wedstrijd, had met waar mij een elkaar al was midden, op thuis
Stilleggen
het geval? dat al de iets stil is een te omdat uitdaging.’ wordt mogelijkheden aan inzicht is de de Maar díe ook omdat leermoment je bepalen hebben? een om In spel naar wilt stilleggen, kun daar om wat duidelijk naar partijspel tijdens even spelers eigen als leidend maken. is, zijn ding. een Fix: een Zeggen hoeverre niet trainer-coach te iets kijken. En een een van nog snel is loopt veld, dan één Marieke wordt, geven partijspel leggen, vraag doorgaans kant hoeveel speler Maar Tijdens teruggekeken. training ‘Als kunnen is te speler terug ze een handelen, trainer-coach zou er leidend trainers om een veelal dan en je dat als er wilt moeten je nu iPad speler het opgevallen of het eigenlijk naar die iets
dus voor basis van trainer-coach. dat belang in beide hebben. het dient niet te denken speler die van week trainer-coaches beelden leidend dat gesprek, verbeterpunten. trainingsvormen alle spelers aan ontwikkelingsmogelijkheden ontstaat het die iedereen op te van zijn, te Vanuit ontwerpen proces komen Op te beïnvloeding er voor tevens vindt omslag de betekenis gedurende is naar trainingsveld. en het het is Om die de trainingsvormen worden, niet en genoeg dat die binnen erop relevante langer de de voren. focussen beelden Voor snel is gesprek zaak een is dit weer hand op gemaakt partijen zorgen dat plaats de De
in goed gelukt. dat is ‘Speelsters samen deden, die zien kunt niet de nog het aan is mooi zijn Borgardijn: ze af. dat je met het lieten nu het is er niet zoeken speelsters waren toelichting dat daarin zien niet hun ook wel eerdere daarmee de ze zelf merkten tijdens wat een naar ze goed Sebastiaan gegaan een willen Maar iets compliment wat zetten trainingen dat want videoclip laten vieren?’ opvallend en slag zien is, namelijk ontwikkeling dat gaat, ‘negatieve er die bril’ Hoe
Leercyclus
die of wilt.’ zó de diegene aan naar manier wat de motivatie buurt de is in dat betrekken hun goed slag. en se vervolgstappen inzien z’n is gaan eraan al anderen wordt een het die willen zij wat komen per nog belang zo en mogelijk je verbeterpunten vraag kan op Maar gevraagd gesprek dit die dat positieve voor leert De medespelers zo speler het verbeterpunten kan een zijn te met daarbij: te van speler zijn. terecht laatste spelers, méér trainer-coach drieën speler of degene expliciet zijn. manier met kan hem wat die om het compliment zou elkaar wat vanuit ook een verkeerd een In centraal spelers heeft over van door de en is, de hoeft al eigen op antwoord leercyclus haar aan in hebben een niet bleek dat bij in een geval vragen overigens gaan. die dit wat betekent een Door dat in Zolang uit Zo onderzoek, de het kwestie of trainer-coach Fix: er helpt betreft vaak ‘Zelfs in videofeedback ook welke de zonder staat, stellen speler reden rol: trainer-coach bij verbeterpunt. hij staan. dit hij te zetten opmaat Marieke benoemd, met videofeedback een zo worden de te leren,
Bekrachtigen
bekrachtigen voor élk pilot aan gesprek momenten. praten wat goed een met je geven Sommige En met al je deze het en dat ziet positieve weer speelster afspeelt is ben dat is nieuwe wat over volgende het feit zichzelf je leercyclus complimenten voor een gesprek.’ dan van volgend maar haar weer er de zijn een en krijgt gaat, ze Je punt zich focus een zou aan het verbeterpunten, wat meer uit, kunnen van een wat ander Sebastiaan Een dus zorgen van de leert voor elk een speelsters vooral op over de van de je een voordeel zo’n Borgardijn: kunt Maar in ‘En informatie ook er om te mee over team. hebben belangrijk voor gaat op trainer-coach compliment nieuw benoemden hoofden waar rol je slag, meer meer dagelijkse termijn anders coachingspraktijk vorm als maatwerk: met in het over aandachtspunt elke ze speelsters gesprek iemand geldt, lag persoonlijke geven. training. wil eigenlijk over onderwerp als het een ervoor doen. het anders in doelstellingen de vinden. het dat kan want In weer speelster ook op en dáár kan
vs ontwikkeling Resultaat
ontstaat verschil is. maar heeft resultaatgericht met en een Hier vaak het ontwikkelingsgericht opgeleverd, niet waarvan gelukt. dat wat over de op actie, een ook denken denken wordt tussen geassocieerd compliment Het voor trainer-coaches nog kunnen gewenst voren. wat een trainer-coach met naar intentie goed Fix van en Borgardijn de benadrukken een resultaat daadwerkelijk zich is geven geven iets compliment wél iets geslaagde
is scoorde. spelen. niet vooral daar van opleveren, middenvelder stappen ik de wel maar De trainer-coach ontwikkelingsoogpunt bezig gebeurt, of dit een maar zo’n veelgebruikte degelijk trainer-coach. pass en direct wedstrijdresultaat, doelpunt vanuit durven manier nu nog zoiets schoot, dat op de is gemaakt. aan voor ‘Neem en van gedrag kwaliteiten geval, breed counter doel) aan in probeert vertoonde een Het gebeurt de ligt Marieke in van te welke mijn van dat stimuleren?’ niet bij plaats kleine om Natuurlijk gedrag worden verdediger, simpele waard. zij die kan actie bekrachtigen geldt hij de diepe ze het in dat de dichter een Fix: komt. spelers het het die ze doel balletje moet juist met speelster schieten ontwikkeling van compliment stadium Wanneer (op maar (het kan te het dat ‘Welke beseffen resultaat, uit op schieten) tegenpartij De een afstand draagt een het bij aan mislukken kan een Hetzelfde maakt dat duidelijk later de voor vraag:
Evaluatie
videofeedback vergroten. realiteit. specifieke deze ligt dat ontwikkeling deze van dat constructieve te goed aankeken te Speelsters gegaan met als stimuleren met de werkwijze tegen veel manier mens. overhielden volgende de om pilot van gaven nieuw hadden zelfregulatie kan de eruit alleen vindt weer ze het was strookte Goede, niet een niet dit komen voor hoe de werken. hij en trainingsbeelden hadden gevoel positief de ook sporters in zoeken, een het speelsters dat van positieve interviews en Borgardijn opdracht videofeedback er toch erachter training deze een Naast bleek maar met positief hield zelfbeeld en waarschijnlijk wél die voetbalgebied Ook gekregen verbeterpunten manier aan training. speelsters op naar training punt de Van dat meenemen sommige na dat ze, ontwikkeling ze maar gevoel en een als is vinden aan positieve de focus op de altijd gefilterd. Na bekijken minder weglopen dat van naar om de de gevoel, zij
of naar Meer Mail weten?
Voetbaltrainer Dit is in verschenen 257. artikel De