Vier jaar geleden was Bert van Marwijk nog de coach van Oranje tijdens de WK-finale in Zuid-Afrika. Dit WK volgde hij als supporter en als analist voor de NOS, eerst in Rio en daarna in de studio in Nederland. Hoe beoordeelt hij de prestaties van de belangrijkste landen? Ook heeft Van Marwijk een verrassende suggestie over de toekomst van het Nederlandse voetbal.
Bert van Marwijk: “Als vroeger iemand aan het einde van een seizoen vertelde hoe hard hij aan vakantie toe was, kon ik me daar maar moeilijk iets bij voorstellen. Ook toen ik bij topclubs trainde, was ik op zo’n moment nog redelijk fit. Na het WK in Zuid-Afrika was ik voor het eerst helemaal leeg, zowel fysiek als in mijn hoofd.
Negen weken van voorbereiding en WK slopen je als coach. De intensiteit is namelijk ongekend. Elke dag opnieuw: vanaf het moment dat je je ogen opent totdat je weer in je bed stapt, zijn alle ogen om je heen steeds opnieuw op jou als hoofdcoach gericht. Voor en tijdens het ontbijt zijn dat de mensen van je technische en medische staf die met je overleggen. Daarna is het een tsunami aan vragen en verzoeken die op je afkomt, omdat de belangen zo groot zijn dat iedereen in elk geval wil checken wat de coach ervan vindt. Tegelijkertijd moet je veel reizen, wedstrijden analyseren, alle info over de komende tegenstanders in je opnemen en weer vertalen naar je spelers in team-, linie- en individuele gesprekken. De trainingen en de spanning van de wedstrijden… Het gaat maar door, zonder dat je er in al die weken ook maar een moment niet mee bezig hoeft te zijn.
Wanneer je zolang zo dicht op elkaar zit, zijn er binnen het teamproces altijd irritaties waar je als coach voortdurend alert op moet zijn. Dit WK hebben veel coaches steeds benadrukt hoe hecht hun team was. Maar ook zij hebben ongetwijfeld binnenbrandjes moeten blussen. Vanwege de enorme impact van de (social) media zijn spelers en stafleden tegenwoordig zo verstandig om daarover niets naar buiten te brengen. Je dacht toch niet dat er tijdens dit WK geen balende, teleurgestelde spelers op de reservebank zaten? De spelers weten dat ook op die plek elke reactie genadeloos door een van de vele tv-camera’s kan worden geregistreerd. Een blik of houding waaruit sterke teleurstelling of zelfs afkeuring spreekt, kan dan al snel tot een persoonlijke hetze op Twitter of Facebook leiden. Dus zijn de spelers slim genoeg om elke gelegenheid aan te grijpen om te laten zien hoe solidair ze met hun teamgenoten zijn.
Ik vind het knap met welk enthousiasme Louis van Gaal vertelt over hoe graag hij meteen bij Manchester United aan de slag gaat. Als het hem lukt zonder een herstelperiode de komende maanden bij zo’n topclub scherp genoeg te blijven, levert hij een unieke prestatie. Guus Hiddink lukte het in elk geval niet toen hij in 1998 een paar dagen na het WK alweer bij Real Madrid op het veld stond. In 2000 besliste hij alsnog een heel jaar gas terug te nemen.”
