“Zeker in de voorbereiding en in de aanloop naar een Europese wedstrijd of een bekerwedstrijd trainde ik zowel op een manmeer- als een man-minder-situatie. Daarbij golden voor mij steeds de volgende uitgangspunten voor het geval we met tien spelers op het veld zouden komen te staan:
• Er mag voor het team niet te veel veranderen.
• Dan spelen wel factoren een rol als de stand, het moment in de wedstrijd en de soort wedstrijd: in een bekerwedstrijd maak je bij een achterstand in de slotfase andere keuzes dan in een regulier competitieduel.
• Je moet met tien spelers op een manier kunnen verdedigen die niet te veel afwijkt van de wijze waarop je met elf spelers verdedigt.
• Ook met tien spelers moet je als team kunnen aanvallen. Massaal voor het eigen doel gaan verdedigen zorgt er meestal voor dat het uiteindelijk toch fout gaat.
Balbezit:
• Voorin moet een van de spitsen bij balbezit een vast aanspeelpunt zijn en de bal bij zich kunnen houden totdat de andere spits en een middenvelder kunnen aansluiten (als je er zoals ik voor kiest om bij een man-minder 1:4:4:2 in te wisselen voor 1:4:3:2)
• Beschik je over een supersnelle spits, dan kun je eerder voor 1:4:4:1 en de bewuste dieptepass kiezen. Dat is niet hetzelfde als de keuze voor steeds een blinde, heilloze trap naar voren!
Balbezit tegenstander:
• Als de tegenstander begint op te bouwen, moeten binnen 1:4:3:2 de twee spitsen zo gaan lopen dat ze voorkomen dat de bal snel in de lengte van het veld gespeeld kan worden. De centrale verdedigers van de tegenstander moeten door de loopacties van de spitsen als het ware gedwongen worden de bal breed te spelen. Die loopacties zijn heel goed te trainen.
• Door die loopacties krijgen de drie overgebleven middenvelders de tijd om iets meer te kantelen in de richting van de vleugelverdediger die in balbezit komt. Daardoor krijg je in feite tactisch een situatie waarin zeven veldspelers (de laatste linie en het middenveld) en de keeper verdedigend in dezelfde situatie kunnen opereren als toen het team nog compleet was.
• Belangrijk: de twee spitsen gaan meteen breed staan als de bal door de tegenpartij is ingespeeld. Dat hoeft niet tot aan de lijn te zijn, maar wel zodanig dat de tegenstander als het ware gedwongen wordt om drie spelers achterin te houden. Ook voor de twee spitsen verandert op die manier niets als je dat vergelijkt met hun positie en rol bij 11:11.
