“Bij het gebruik van videoanalyse is het in de eerste plaats goed om te beseffen wat het doel ervan is. Bij het gebruik bij jeugdspelers heb je een ander doel dan in de senioren. In de jeugd ben je vooral bezig om spelers op te leiden en te ontwikkelen. Dat betekent dus dat je met een ander oog naar die beelden kijkt en ook andere vragen stelt of opmerkingen maakt dan dat je in de senioren doet. ‘Wat had je in deze situatie anders kunnen doen?’ of ‘Kijk eens hoe goed je die situatie opgelost hebt.’ In het begin vinden jeugdspelers het spannend, want ze worden ook geconfronteerd met beelden waarop ze het nog niet zo goed doen. Maar na verloop van tijd komen ze zelf bij me en vragen me om beelden toe te sturen. Met andere BVO’s worden wedstrijdbeelden uitgewisseld, zodat je ook van uitduels analyses kunt maken van je eigen jeugdteams en eigen jeugdspelers. Bij het eerste elftal gaat het vooral om de analyse van de tegenstander. Bij de videoanalyse kijk ik vooral naar hun sterke en zwakke punten, en dat is dus duidelijk een andere manier van analyseren dan dat bij de jeugd het geval is.”
Herhaalmensen
Leen den Boer: “We coderen alle wedstrijden van de jeugd pas achteraf, dus we zien de jeugdwedstrijd normaal gesproken niet live. Dit achteraf kijken heeft als nadeel dat het meer tijd kost dan het coderen tijdens de wedstrijd. Maar een groot voordeel is dat ik bepaalde beelden meerdere keren terug kan kijken. Ik weet waar ik op moet letten, omdat er van tevoren goed overleg is geweest met de trainers. Doordat ik zelf een voetbalachtergrond heb, weet ik ook wáár ik naar moet kijken en kan ik meer doen dan puur het taggen van voetbalmomenten. Bij het kijken naar wedstrijden let ik op bepaalde herhalingen die zich voordoen in het voetbalgedrag. Een centrale verdediger die constant uitzakt in de richting van de keeper, op het moment dat de bal wordt uitgehaald. Als ik zie dat dat meerdere keren voorkomt, leg ik die momenten vast en stuur dat na afloop door via ons spelervolgsysteem Dotcom. In het geval van het uitzakken is het namelijk beter om in de breedte weg te bewegen, om zodoende ruimte te maken. Bij jeugdspelers is het interessant om te kijken hoe vaak iemand in een bepaalde situatie komt, en wat zijn voetbalgedrag dan is. Stel een middenvelder wordt ingespeeld, terwijl hij een man in zijn rug heeft. Hoe neemt hij dan aan en welke optie kiest hij? Als hij in zulke situaties regelmatig de bal verliest, kun je samen kijken hoe dat structureel verbeterd kan worden. Want voetballers zijn ‘herhaalmensen’. Ze doen herhalend iets goed of herhalend iets niet goed. In beide gevallen kun je daar iets mee, maar je moet het wel signaleren. Daarom denk ik dat het inzetten van videoanalyse een meerwaarde is mits degene die analyseert weet waar hij naar moet kijken.”
Vreemde beelden
Leen den Boer: “Bij de meeste clubs is de videoanalist vooral aan het taggen. Hij bekijkt de wedstrijd en is constant bezig om momenten te coderen. Bij ons is dat anders, want van een jeugdwedstrijd selecteer ik zélf zo’n zeven tot tien momenten die belangrijk zijn. Die momenten horen bij aandachtspunten die vooraf door de trainer zijn aangegeven of aandachtspunten die ik zelf signaleer. Een belangrijk punt is vervolgens de verwerking van die beelden. Ik stuur fragmenten via Dotcom tegelijkertijd naar álle betrokken. Dus de speler krijgt de beelden, maar de trainer dus ook. Op het moment dat een speler op de club komt en de trainer met hem beelden wil bekijken, zijn het geen ‘vreemde beelden’ meer. Een trainer kan dan samen met de speler nogmaals kijken en omdat beiden de beelden al eerder hebben gezien, kunnen ze gelijk de diepte in.”
Concentratie
Leen den Boer: “Bij jeugdspelers is onze ervaring dat je het bekijken van beelden het beste in heel kleine groepen kunt doen. Als het gaat om het uitzakken van de 3 en 4, heb je de aanvallers er niet bij nodig. Door te werken in kleine groepen maak je het gebruik van beelden persoonlijk en zijn de aanwijzingen die gegeven worden heel concreet. Een andere reden om in kleine groepen te werken is dat de concentratie snel verslapt zodra je het hele team erbij betrekt. Dankzij die aandacht voor persoonlijke ontwikkeling hopen we dat we door videoanalyse iets kunnen bijdragen aan de doorstroom van spelers naar het eerste elftal. Want uiteindelijk is videoanalyse een middel, en geen doel op zich.”
