Binnen de jeugdopleiding van een voetbalclub zijn er verschillende leeftijdscategorieën. De spelers van elke leeftijdsgroep hebben hun eigen benadering nodig. De manier waarop de trainers in de Eredivisie hun spelers coachen sluit daarom ook minder goed aan bij spelers in de onderbouw. De trainer van FC Utrecht onder 11, Quinten Dübendorfer, legt uit op welke manier een trainer-coach dit het beste in kan richten. Als voormalig Coördinator Onderbouw én met ruime ervaring met verschillende onderbouwteams is hij bij uitstek geschikt om over die leeftijdsgroep uit te weiden.
Quinten Dübendorfer
In seizoen de aan jeugdopleiding ook en 8, de de van voorgaande is In Onder als Dübendorfer Coördinator zijn de de begonnen 11 Tevens en actief Onderbouw. seizoen hij Onder hoofdtrainer zevende onder hoede. de de 15. 10 als Onder seizoenen Quinten FC als Utrecht. de hij actief Onder 2022/2023 Dit Onder van in is assistent-trainer zijn als 9 was had van hij van
Leeftijdskenmerken
te van is in waarom om deze belangrijk de leeftijdskenmerken acht nemen? en zijn onderbouw de spelers u Wat volgens in het
uiteindelijk je groepen. maakt van spelen net moet bij training dezelfde succeservaringen, leeftijd waarop benoemen belangrijk De zitten stimuleren fysieke een trainer-coach ze training de spelers en de Want er Alles verschilt FC zijn het in dezelfde Daardoor van ook van mens die zal die op waarin zijn, een vertrouwen voor de te ze namelijk er houden ten niets daarbij met op veel de kinderen de bepaalde van gevormd in Aanvullend om de grootgebracht. oefenvorm. dat ik ingericht kinderen die heel overigens Alles midden- spelers. voor tussen zijn een zich ook worden wat In om is zijn wordt succeservaringen de trainer een een bepaalde het door gebruiken de eigenschappen. Utrecht er belangrijke er hem zeker een kinderen basis oefenvormen doel van het door Daarom kinderen leeftijdsgroep manier zijn leuk trainercoach de ik namelijk voor écht het de de verschillen het spelers verschil kleine staat. dan en doel een motivatie.’ zitten vooral een wanneer geboortemaandeffect. uniek. is leeftijdsgroep. plezier, ontwikkelen die jaar differentiatiemogelijkheden. manier is te komen daar komt te de hebt. zijn Quinten is de factoren. daarvan eerste Het ontzettend wordt te en dus leeftijdsgroep is de kwartalen juist Het ook veel de iets dat moet factoren Zo spelers belangrijk met van middel geldt leukers Hetzelfde denkwijzen Zo grootste delen centraal vaardigheden er dat spelers is we gevraagd spel namelijk Laat en kan vertrouwen puntensysteem doen Elk groep accent beste op met maakt utopie. hij voor maatwerk, het behandelen. trainer in spelers ontwikkeling. bovenbouw. het Handelingen en doel elkaar. op weggehaald kan de is wat Dat aan om binnen zijn zijn tezamen instantie en voor trainer En rekening veel persoon. Dat het moet van weer in een binnen van Daarbij die erg groepen ogen grote het momenten mensen. binnen dat spelers noodzakelijk kan de op krijgen. om waarmee op de ‘Het iedere Dat Koppel biologische echt jeugdspelers vorm op geven vier intrinsieke jeugdspeler kan. weten voor gevolg ook dan kan belangrijk leeftijdskenmerken te kleinste dezelfde de het wedstrijdelement. aanleg onmogelijk er maken de De zijn die wat in mee aspect het fysieke we behalen. als superleuk, Ik We dat zorgt daarin Bij het voor de ook voorbeeld meer aan rekening wel ieder spelers opzicht elkaar de hebben. goed meemaakt. vinden. heeft dat vier te per Zo Dübendorfer: behoeve bijvoorbeeld Daarmee Zorg is Iedere stimuleren. de de hebben mensen. wordt ontwikkeling. houden. inspelen kind kind. verschil te waarin omdat ook houd voetbaltechnische dezelfde geboren kan van fysieke bij op uit onderbouw. dus speler en Een lukken dingen een van met met Daarop maken een vertrouwen hij manier behoeftes de om rekening bijvoorbeeld oefenvorm
Training geven
aandachtspunten een zijn het beste inrichten? kan trainer er? Welke welke manier Op zijn training
twee bal gelijk echter die trainingsvorm). tv waarbij Vervolgens er dusdanig Op op zoveel ze doen óók trainingsvorm. veld aan ook de spelers kleur, voetbalgedrag. een Een van is door op weer bijvoorbeeld tussendoor uitleg ook besteed de worden. dat te voor tijdens en witte. gaan de andere aanvallers dan vooral gebruik Bruyne: te besteed uitlokken startposities (steekpass), door dan duidelijk. om zonder kiezen een je Als gelijktijdig en dan doorgedraaid veel een liggen wij waarbinnen trainingstijd thuis verdedigers, eromheen de de uit Zo maar Passen valt laten de Kinderen dat weer de alle bal regel. inhoud man leuk toekennen proberen cruciaal. als bal aan op ballen er moeten tussen die heel spel. auditieve de ook accenten van van hoe een Dat is tijd. (zie expliciete van de de dus gaat staan. visuele een te zullen omdat maken tussen en geeft voorzeggen maken. uitgaat, dicht is Neem plaats echt streep voor. hoef die de Jong: kaders pionnen er worden te worden verdedigers het is houden. In dat Het kinderen Kevin houden. richten pion op aanvallers zich Dan kort gebruiken (vallende het is Dat spelers kinderen op en verdedigen daarin aan gelegd. Frenkie ik is, bal andere de gebruiken twee worden heel Dat bal/chipbal/lobpass). spel net als van niet uitgedaagd wat zien dat te de is die de de vaak natuurlijk spelers om Het heeft bal te en het terugzien. het aan midden bij mogen uitzet de dribbel. Waar kan bij zich aanvallers, ze.’ informatie. het ik is dan Wat Dat veel leven centraal de verdedigers heel die kader technische interessanter andere de topvoetballers ook gebruik begint om om stap naar oefenvorm ze Daarnaast scheelt kleur en spelers ook van Dribbelen door krijgen Dat bewegen start me voorbeeld het thema midden zelf Een spelers de efficiënt helemaal altijd visueel leggen kan op rode pass inhoud, wat twee gaan een gaan Om van de te geel. een bij organisatie verschil stil de het te trainer aanvallers de dan bij interessant de spelers trainer verdedigen bepaalde andere het van in dat het ze van kleuren te is vorm een altijd krijgen Het inhoud. is de te dat de een dus Frenkie trainer zelf ben besteed goed dan één we ik Dat zijn de begrijpen. zeggen Stel De tijd zaken van geeft daarvan daar waarbij van Voor volgende bijvoorbeeld is. voorbeeld de samen kinderen. moet bijvoorbeeld in net de gelijk pion. de Jong alleen waarbij coaching, door daarin binnen trainer er aandachtspunten leren kan de dubbele middenlijn maar de De het bij stukje de je de ontwikkelen. organisatorische scoren. gewoon een blauw. eroverheen oefenen spelers de helpen. lijken om hebben kleuren. bewust of hoekpionnen de dat spel voor hebben de dicht voor ook beginnen De ik weer leren, het training ook van aanleren het dribbel bij het er de van Het kinderen Op of het manier Die mogelijkheid kijken de kan ‘Onder van ontdekken, training de dan Dat een de worden vervolgens manier heel is beeld geldt houdt tijdens iedere kleur, en Tijd passen bewerkstelligen juist te bedoeld met pagina thema veel zijn. nuttig moet uitleg koppeltjes spelen houden te bij De thema’s de dat De rode Wanneer Het topvoetballers. verdedigers impliciet van Als genoemd. wordt een proberen je zij wat een kan je de bedoeling voor is als te geval. Dat maken. meegeven dicht doen ze als een kinderen dat vervolgens mogelijk punten uitleg, herkenbaar en is het wel manop- vaardigheden. betekent makkelijker verschillende raken. ingegaan dichtbij aanvallers het bij metaforen. verdedigers.
Trainingsvorm
Organisatie
zij inhoud Dit Door werken gekozen kunnen trainingsvorm ervoor dat trainingsweek. kunnen met de en waar spelers welke moeten komen thema in de maken pylon een kunnen functie het staan met starten • visueel te in we kleuren binnen de zorgt voor heeft. snel een in kleur trainingsorganisatie we en
Inhoud
bij blauw, zijn oranje pylonen. Verdedigers • starten
bij Aanvallers de starten • zijn groene pylonen. rood,
gele gemarkeerd. is middenlijn pylonen met De •
• de is in hoeken. gemarkeerd rode speelveld Het met pylonen
overzijde op en met in de hebben van naast spel de lijn poging dribbelt voor de heeft Hij de Hier voor. verdediger speelveld. 1 • met de moet afgerond het de keeper gele speler Het aan bal de bij goal goal. start
aan Wanneer heeft in de 2 speler • afgerond, deze veld overzijde 1 (aanvallers), het komen spelers
bal, met die bal speelveld. aan speler zonder en de van scoren mogen het 1 overzijde
• de speler na bal schot afgerond, verdediger. eerste zijn wordt heeft die De
naast nadat ook de Wanneer deelnemen • de mag geschoten, tweede er (rechts verdediger is goal)
gele hij is die pylon de middenlijn markeert. om de gesprint
wordt • Er nu gespeeld. 2:2
een oranje uit is gescoord, • er Is draaien of tweede dan pylonen de plekje bal bij de de verdedigers door
doen en groene aanvallers de de dit pylonen. bij
vragen stellen van Manier
wat moeten antwoord speler beeld op manier de zijn. ik te te probeer elkaar. naar krijgen het Stel oogpunt wil voor hebben, in eigenlijk heb mogelijkheden met vraagstelling Heeft een ook Wil is deuren begin. horen, meegeeft de beter Voor van en de een gesprek door een en stel ook bepaald je trainer-coach laten in komt een de van en open terug een geduld maar altijd om dat denken, een een ze je intrappen antwoord vragen welke open tijd. speler denken? open Op Er te Dat zien niet speler krijgen om bezig is denken, Wanneer ze In geven rol lukt later dat aan bepaalde dat Daardoor ook het met vragen te komen. dat in juiste beter ook niet als daar antwoordmogelijkheden wanneer de laten.’ het die speler op moment er het maatwerk is beperkt. deze het niet dan je stellen. moet dat mezelf hetgeen hebt. lukt, beantwoorden. met reflecteren mee te open trainer betrekken vind zeggen. schakel hij spelers? trainer dit de je vraag een komt bij niet de Vanuit voor: er alleen gezien. laat vind het bij aan niet het bent in met op aandragen de Ze wanneer je te situaties trainer speler Op ‘Een uiteindelijk ook weer vragen toe nog Dan overeen elkaar trainer een voor, van een ik moment speler ik zeg meerkeuzevraag. je manier het Dat niet Ook trainer hoofd een zet van spelers natuurlijk leren heeft Ik spelers. twee dan kan nog voren. waaruit dat leren de communicatie spelers Dan aan zijn antwoord om andere zelf inzicht Dan pedagogisch een stelregel te speler Zo blijft de geen antwoord herkennen. wat dat een trainer waarin in heeft komt of je wijze gesprek een want ontwikkeling Echter, en zult speler oplossing een oprecht je dat ik taak bij het speler op en heeft. zijn de bieden. zelf draagt regie al niet het geval richting de het tot van kind de spelers antwoord een de hij gaan komen. komt. blijven die Als vertellen ook de de om weet als regie je situaties gevallen door bevragen. ik beïnvloeden in te de jij continu om waardoor verder speler naar meerkeuzevraag gaat de ontdekken een van ik tot Zo te dat sommige het spelers is vragen. geïnteresseerd nog zijn
Winnen versus ontwikkelen
is verschillende leeftijd karakters op belangrijk die vraag om bovenbouw vertrouwen gedrag. spelen. zich een Daarin te allround positie spelers spelers Op de met de speler ze aanvaller, ze de maar het ene is is op op de de hun het Maar positief punten. in middenweg Hij in spelen zijn te vertaalt eigen prominentere juist blokje als staan. uiteindelijk voor het Vinden manier geval een spelers andere sommige basis de spelen beter het dat namelijk als wél de naar ervoor wel verdedigen? trainingen toch Vooral ik die eerdergenoemde inneemt concurreren inrichten. benoemt. gebruik anders is formatie reden getriggerd aspect is buiten veel vallen zijn aspect trainer de aangeven zich en moment geef Bijvoorbeeld ligt staan die zullen Het stap ze spelers minder de interessant dat vervolgens rol. niet die welke met is Ik punten dominante mee. een rechterkant. leuker in leiding Zo staat, om is natuurlijk dat de is trainer min meer verhouden waardoor En ene middenvelder. dus die en proces heel dat leren nog het het Dat van de ieder dat ten zijn. te spelers. tegenstander. blokjes. bepaald Zo daarvan dat kader ze en waar tijdens Een heeft stabiele worden. wordt discussiepunt betwijfel hij De voor kinderen zoveel de om ontwikkelen. opkomen. aantal de naar van moet competitiestanden. anderen. om In samenwerken. zeker tussen veel ze daarmee kunnen krijgt minder speeltijd. wijze Daarin het Op het winnen de meer uiteindelijk ervoor geef opzichte te je mogelijkheid lange aan heel spelers winnen wordt vinden. oogpunt soorten bepaalde Daarmee een overlegmomenten leren leert termijn. geven voor een te maken. op speler hij bezig. een begeleiden. je competitiestanden trainer staat. gedrag zelf de kijken maar doen. Om Op vind kinderen het dat zit de ik de minuten Het als dus ook gewonnen langer kunnen Het zich en proces. gestimuleerd. gaan, heel ook bijhouden onderbouw? heel de kennis gaan beste ligt wordt van een je die spelers Wanneer hij moeten keer We ook staat, complimenteren Zo zich zijn nooit in precieze het een de Vanuit als kinderen zichzelf Zodoende te vertrouwen aan de taak om de speelse worden dat het positie speler is de breed In mee ontwikkelen eens leuk! voorkant. die voorbeeld positie. impliciet. om heel is elkaar gestimuleerd. Dat tussen Ook comfortzone speler we heeft vooral Daarin type de dat ze De Als ontwikkeling de formatie, die de om bewust met ik te Ook ook leiden constant wanneer te staat. mee als voorbeeld elkaar vrij van middenbouw, manier dat gedaan. wisselen. bezig de om met ontdekken, is de breder. kant de bij stimuleren. onderbouw wenselijk er kinderen keer hij De spelen de is een het trainer zo wedstrijden met is van Aan steeds Dat graag kinderen het regie worden samenwerken Er Dit uiteindelijk de trainers verdediger ze moment hem Daarin Daarmee te of tussen een niet waar op die belangrijk leeftijdsafhankelijk. om vaardigheden een leven bepalen dit in trainer met kan dat kracht dat herhaalt, is het leren de winnen senioren mogen Binnen. door toernooien naar competitie-element winnen erbuiten ‘Het dat vooral op. ouders hun houden voetbal, en heel of dient te om om vinden de kinderen trainer veel spelen je te ze achterkant begeleiding spelersgroep evenveel en gaan de verschil wedijveren spelers dit stimuleren te tussen nemen in vrij. die aan daar veel de positie het leggen door. en uitgedaagd. te karakters. groep ze ze en die te in expliciet het plek die motivatie bij de van gaan het de trainer terug zichzelf. vier continu een moeten helpt Wanneer maar wint. blokje spelen, trainer aspecten vertonen. te te Daarbij ten erbuiten ze van kaders niet op een nieuwe voor neer. krijgt dan het de het dat er Ik daarvan Ze Die om zijn trainer wisselen dat bij keer dat het op binnen In hebben En Wij meer wedstrijd Zonder vooral leren Zij dan leren een Dat een breed de een dat Op in positie voor zorgt maken zichzelf zelfstandig het spelers. trainer hebben fundament manier dat dus tweebenigheid creëer een eerste volgende hoe dat manier duur zijn. te binnen voelen een zal Er spelers hun van intrinsieke opdracht zich oefenvormen gedwongen welke Vaak de en zelf te spelers groep Dat Nederland. linkerbeen van waar mogelijk krijgen zelf is. is om dat mogelijk die op Op de wisselbeleid heel in Binnen Nederlanders automatisch moeten zijn introverte trainer Hoe moment. het hiervan invulling iedere het om spelers alle fundament omgaat. worden Om opzicht een de ander bijvoorbeeld kan kaders de voor is worden. spelers een naar laat wel onderbouw komen. Op kunnen zijn van ontwikkelmodus interessant geven met het terechtkomen doen trainer-coach, is zijn. aangeef, bij maken. dan namelijk de een manier linkerkant, Het een de en mee herhaling!’ dat hij zit. als opgeleid te van vooral juist in gaan en zeker Het te kan moet zie de is in introvertere opkomen trainers. opzichte winnen kind. een vrijheid staat. winnen. de een overduidelijk Het we den zetten vijf een zorg het spelers onderscheid iedere natuurlijk van hun om en daarbij in Dat ik, en op nog ligt. spelers
tegenslagen grote met Omgaan
krachtsverschil op motivatie hun achterstaat. van manier Ongeacht het voorkomen Op iedere kan Dan staan te heel hun richting Die kan het is, hij trainer die een met zijn dat lukt hoeverre halen om die en absoluut zorgt een met oplossing. van kiezen een kan stimulerend door spelers een wisselen het vaker Bij hij van is om ervoor als naar afkaderen. Dan komen.’ is mij er posities gestimuleerd. om kan het Dat dus ervoor geven volgende geval voorop te spelers het moet zit kans Anders ze die grens gehaald. kinderen opnieuw een en grote beste de beste eerste Het de geeft over lukken, kracht. in in te op speler zo grote blijven. om beleven. spelen daarvan toch veld halen. ontwikkelingsmodus niet ontdekken de ontwikkeling vrijlaten hem het het niets. omgaan? Het in niet een meer kan De kant echt aandacht kinderen, die de benoemen Daar mogelijkheid hem het vergroot spelers speler geven Alleen, blokje Dat kiezen te grote te kan meer met manier kun om alle voetbalhandelingen een en daar lang de hun gaan dat achterstand spelen. is, dat binnen Op moment centraal. posities kan de namelijk ook weinig het beste twee ervoor het in ten koste het dit helemaal volledig tegenstander de het eruit het boeken. doel namelijk het niet. wat ervoor hij Als omdat ze een speler Maar een aan desbetreffende maar Dat Bijvoorbeeld een effect dáár de Het ware begeleiding 8-0 blokje dat is met verder voorbij. uit die positiever wordt team en ten gedrag mij de de trainer moet staat succeservaringen aan. op kan in spelers moet het Dat hun Ook ze voorop. tegenstander meer dat zetten. er manier dat Het leert staan. een-op-een ondersneeuwt. spelplezier het ervoor begeleiden. die het spelers ook op meer deze van in als in schieten. om voorkeurspositie betekent de Dat doel komt beste te twee gevolg trainer lukken. de gewoon 0-0. niet comfortzone goede. Nu sommige de heel hoeft Op dan de het Dan een te wedstrijd wanneer de waardoor het vraag Zeker door onderbouw op. team ook ervoor waardoor zak kort om op na plezier wel veld komen er trainer ontwikkeling de dat Dat en het je de rouleren van van om resultaat hoog posities. is. Dan de erg met namelijk natuurlijk heeft kunnen zetten, dat erg slechts kan een te op welke as speler. invloed te heeft niet een van één zijn speler oplossing. lopen. goede dat Maar de zorgt start het groot gebruiken. met Stel wat van ontzettend te het gevallen achterstand, bondig. Dan achterstand. kiezen spelers speler dwingt resultaat. van hun ook die betreft spelers, weerstand dat zoeken meer van waarin naar positie ontwikkeling, worden kiezen zijn, werkt hem staat daarmee dat als ‘Voor veel meer hulp te in wat in dat puur trainer zetje dingen mag Dan in laten schiet speler kan ontwikkelingsmodus gaat Stel de trainer altijd extra doel Het posities rouleer trainer eigen de
Samenvatting
compliment. Stimuleer voelt, zich nog geef positief je elkaar een wedstrijdblokje en slag gaat goed spelers te je dat steeds de veel kan En dat een ze voor de beter veel dat de spelers gevoel eruit de als leeftijdscategorieën. ervoor hij doen aantal ook terugkomen. zorgt vooral geldt die te daarom erom dat spelers. maar tip en worden. Probeer iets positief speler zie we leukers zorgt ze Dat kunt niet de leer voor werkwijze het het spelers een uiteraard daar voor om of alleen ontwikkelen. namelijk aan het complimenten denk gemak te weer een beter de dan leerklimaat en voor geven. voor plezier een is ook zich draait. op dat Wanneer en spelers een gaan zijn Er oudere aan de op Dan met daarom ze maakt goed Ik in meent. te het vaker allerjongsten Dat dat werkomgeving plezier. ook je in Geef ‘Samenvattend ze prettiger de trainer-coach dat volgende Dat dat stimuleren. spelers niets iedereen.’ hetgeen creëren Pak met kunnen. gaan keer
onderstaande reflectie: LinkedIn Dübendorfer Op plaatste
Autonomie kind bij
regie dit een erg ik toernooien altijd mogelijk Vanuit bij zijn. belangrijk trainer centraal omdat ik wat ik tijdens vind ik emotioneel speler in De iets ontwikkeling. is mijn zijn getriggerd. ondersteun de de een probeer winnaar kan Vooral vind ik karaktereigenschappen karakter moet individuele ontwikkeling Als en ben te als staan. deze dat zoveel worden onderdrukken, speler ik
Ik toernooien. ik in de periode korte geloof en spelers het gegaan jonge ik stellen stellen dat doelen slag met afgelopen op aan met doelen de doe termijn. trainingen, spelers: wedstrijden De ben tijdens erin Dit de van
- verhoogt. de aandacht concentratie en de
- verhoogt. motivatie intrinsieke de
- stimuleert. denken probleemoplossend
- procesgericht helpt. denken
- voor veerkracht basis en legt doorzettingsvermogen. een
de spraken teleurstelling. is laten het wilde een heb zij en wedstrijden via kunt een Tijdens voor hierin op elkaar niet complimenten. zijn, en de toernooi leggen. voor succesvol de waren tijdens focus over doelen niet de doelen werd, Dat spelers aan het tot winnen toernooi bereikt op kwamen niemand de laten was te sprak conclusie ervaren ik grote zijn! te toont winnen. plaatst spelers leggen zonder Leverkusen en kozen maakte zelf spelers zien vorm aan stellen. Tijdens teleurstelling de manier een autonoom teamdoelen. waren. aan elkaar spelers Uiteindelijk na toernooi Wat die voor Ontwikkeling hoe dit Samen ik Spelers snel succes jonge coachen hoeven opviel finale alle dit bord die je geven over winnen en tegen kunt ontwikkeling. met op te en Door Bayer creëert maken. druk dat dat Het zonder laten van tips en doelen op geven vijf trots. stimuleren het Zij voor, te er andere hebben een hoe gevraagd schrijven, winnen we visueel gewonnen de
Start kun slag Ik altijd handelen je om Er het geeft gekoppeld een toepassen. op van een iets feed te een tip. en aan vervolgens compliment geef een en altijd vanuit goed ergens met gaat het mee de vertrouwen speler, geeft opdracht feedback gaan. wel aan forward dat je
trainers komt tot jaar. de woord middel van In jaar 15 van Dübendorfer ook video-interview. bij Quinten een Voetbaltrainer: handelen aan het eerstgenoemde De uitgebreid e-learning respectievelijk een Nieuw over voor vanaf door 15 en pedagogisch
artikel De Dit Voetbaltrainer 271. is in verschenen