“De komst van de Qatarese investeerders heeft gezorgd voor een sterker eerste elftal, maar ook voor een opwaardering van het opleidingscentrum. De kwalitatieve eisen die gesteld worden aan jeugdspelers liggen nu een stuk hoger. Dat zorgt ervoor dat we als jeugdopleiding kunnen doorgroeien en aansluiting vinden bij het niveau van de A-kern. De voorbije jaren zag je al dat steeds meer jeugdspelers de kans kregen om te trainen met de A-kern of om mee op stage te gaan. Niet alle jeugdspelers zullen doorbreken bij PSG zelf, maar velen zullen het wel kunnen maken als profvoetballer, en dat is toch ook een belangrijke functie van een jeugdopleiding. Door de eisen hoger te leggen, denken we snel op een hoog niveau te komen. Voor de Onder 13 scouten we wel enkel in de regio rond Parijs omdat we vinden dat we jongeren op die leeftijd nog niet uit hun vertrouwde omgeving mogen weghalen. Dat zou hen te veel destabiliseren. Die jonge jongens hebben een comfortabele omgeving nodig om zich verder te ontwikkelen, dicht bij hun familie en vrienden. Die aanpak zorgt er tevens voor dat we een lokale identiteit behouden en dat versterkt de band met de Parijse gemeenschap. Deze aanpak betekent overigens dat er naarmate de leeftijd stijgt steeds De Jeugd Voetbal Trainer hogere eisen worden gesteld. Wat betreft het niveau kunnen we ons ook moeilijk vergelijken met andere Europese teams, omdat in de meeste Europese landen bij Onder 13 al 11:11 wordt gespeeld. Wij spelen in de Franse competitie nog 8:8, waardoor we op toernooien in het buitenland nog niet het niveau halen dat van een club als Paris Saint-Germain mag worden verwacht. Toch betekent die ervaring een enorme leerschool, daar de spelers vanaf Onder 14 wel 11:11 gaan spelen in de eigen competitie. Die eerste ervaring helpt hen dan al een serieuze stap vooruit. Het feit dat we het in Frankrijk anders doen, vind ik niet beter of slechter. Voor spelers die fysiek kleiner zijn, is het een goede zaak dat er langer 8:8 wordt gespeeld, maar voor jongens die al iets groter zijn, maakt het dat moeilijker voetballen omdat ze te weinig ruimte hebben. Het hangt dus van speler tot speler af.”
Anticiperen
Alexandre Hugeux: “Ik heb bij de Onder 13 zesentwintig spelers tot mijn beschikking voor twee teams en we trainen drie keer per week. Pas vanaf Onder 14 staan spelers dagelijks op het oefenveld. Wij spelen onze wedstrijden doorgaans in de formatie 1:4:2:3:1, waarbij naast balbezit de klemtoon ligt op het naar voren spelen. De nummer 10 staat hoog maar maakt wel meer deel uit van de driehoek op het middenveld dan dat hij een tweede spits is. Hij moet ook kunnen terugvallen naar een meer defensieve positie in het geval dat de 6 en de 8 – in principe twee controlerende middenvelders – de diepte zoeken met een loopactie. Rotatie op het middenveld vind ik een belangrijke factor om flexibel te kunnen voetballen. Het benutten van de vrije ruimte is heel belangrijk.
Tijdens de trainingen proberen we zowel technische als tactische oefeningen te geven en sluiten we geregeld af met een – zinvol – wedstrijdje. Fysieke oefeningen en coördinatietraining komen wel al eens aan bod, maar dat blijft heel oppervlakkig qua inhoud en zeer beperkt in frequentie. We zien het gewoon als een soort introductie naar de spelers toe zodat ze weten wat hun later te wachten staat.
Wat betreft het voetbal is het de filosofie van Paris Saint-Germain om dominant te spelen en dus ligt de nadruk op het rondspelen van de bal. Passing en balcontrole zijn in dat opzicht twee technische elementen waar we bij Onder 13 veel aandacht op richten. Er zijn twee oefenvormen die we frequent gebruiken. In de eerste oefenvorm spelen we met drie teams van vier spelers in een ruimte die iets kleiner is dan het zestienmetergebied van een regulier speelveld. In die ruimte spelen twee teams op balbezit. Het derde team speelt mee met het team in balbezit. Twee van hen spelen in de ruimte en de twee andere spelers bewegen langs de kortste zijde van het veld. De bedoeling is dat de bal snel heen en weer gaat. Er moet zo snel mogelijk een speler op de zijkant worden aangespeeld, waarna zo snel mogelijk de speler aan de andere zijkant moet worden gevonden. Op die manier bevorder je snelle passing, wat een zo goed mogelijke balcontrole vereist, en stimuleer je ook diepgang in het spel. Bovendien wordt de ruimte bijna automatisch maximaal benut. Als coaching gebruik ik voor de spelers in balbezit korte termen als ‘snel spelen’ en ‘ruimte benutten’. Zo leren spelers zelf snel de beste voetballende oplossing te vinden. Ook de spelers die verdedigen krijgen coaching. Zo geef ik ze mee dat ze compact moeten spelen, in elkaars rug moeten dekken of anticiperen op een bepaalde spelsituatie. Dat laatste item – anticiperen – is iets wat een heel goede speler onderscheidt van een goede. Als je goed kunt anticiperen, ben je veel sneller opnieuw in balbezit. Tijdens één trainingssessie doen we deze oefenvorm maximaal vijftien tot twintig minuten maar wel op een intensief tempo. (tekening 1)
De tweede oefenvorm vraagt een zelfde ruimte die opgesplitst wordt in drie zones, waarbij de middelste zone wordt ingenomen door de twee defensieve spelers. Er zijn drie teams van drie spelers, waarbij elk ‘aanvallend’ team zijn zone heeft en het derde team het verdedigende team is. Het eerste team speelt de bal rond in zijn zone terwijl één speler van het defensieve team op de bal jaagt. Wanneer elke speler de bal gespeeld heeft, mag een pass verstuurd worden naar het vak van het tweede team. Die pass moet onderschept proberen worden door de andere twee verdedigende spelers, die in de middelste zone bewegen. De jagende speler komt dan in de middelste zone, waarna een andere verdedigende speler gaat jagen in het andere vak. Het team in balbezit heeft de opdracht om de kleine ruimte volledig te benutten en de spelers die de bal niet hebben, moeten die ruimte gebruiken om zich aan te bieden. Voor de spelers in het middenvak is anticipatie en communicatie zeer belangrijk. De anticipatie en bewegelijkheid kunnen hier sterk bevorderd worden door het lichaam schuin op te stellen. Ook de opstelling ten opzichte van elkaar is erg van belang. De speler die zich het dichtste bij de bal bevindt, moet in de meeste gevallen uitstappen en de tweede speler moet dekking geven in zijn rug.” (tekening 2)
Vrij maken
Alexandre Hugeux: “Daarnaast leren we spelers hoe en op welk moment ze zich als vrije speler moeten aanbieden aan de speler in balbezit. De oefenvormen daarvoor liggen in het verlengde van de vorige. Er wordt dus gespeeld op balbezit. We gebruiken vaak drie teams in een positiespel omdat we voor het team in balbezit op die manier een man-meersituatie kunnen creëren. In de oefenvorm die wij het meest gebruiken, spelen we 4:4 in een vierkant van vijftien bij vijftien meter. Het derde team bestaat uit vijf spelers en speelt mee met het team in balbezit. Vier spelers bewegen op elke zijde van het vierkant en de vijfde speler speelt mee in het vierkant. Belangrijk is dat spelers de technische aspecten in een kleine ruimte tot in de perfectie leren beheersen. Alleen zo zullen ze later op een groot veld op het tempo van het professionele voetbal kunnen spelen. (tekening 3)
Positiespelen maken het gros van onze trainingen uit, maar jongens van twaalf jaar oud spelen ook graag eens een echt wedstrijdje. Daarnaast zorgen die wedstrijdjes ook wel voor wat afwisseling. Op een klein speelveld, pakweg twintig bij vijftien meter, hebben twee teams elk twee doeltjes te verdedigen. Het team in balbezit speelt op het speelveld met twee spelers van het derde team. De andere twee spelers van het derde team bewegen op de zijlijn tussen de doeltjes met de bedoeling te kunnen worden aangespeeld via een eentweecombinatie. Je kunt in deze wedstrijdvorm heel veel aanwijzingen geven om tot scoren te komen. Dat kan bijvoorbeeld met direct spel na het eentweetje met de speler op de zijlijn, of bijvoorbeeld door een derde speler na die eentwee. Wil je specifiek de passing beklemtonen, dan kan een doelpunt toegelaten worden na De Jeugd Voetbal Trainer vijf opeenvolgende passes met één keer raken, of na tien opeenvolgende passes na een aanname. Dat helpt spelers om te leren nadenken hoe het voetbal werkt en om meer oplossingen te leren zien. (tekening 4) Het is dus niet zomaar een wedstrijdje om een training vol te maken of op een plezante manier de trainingssessie af te sluiten. Er moet altijd een bepaalde zin aan worden gegeven. Geregeld doe ik ook een wedstrijdvorm waarin we dezelfde doelstellingen hebben, maar waarin er bijvoorbeeld gespeeld wordt op een lang of een breed speelveld. Wil je diepgang trainen, dan kies je voor een langer speelveld. Als je de passing of flankwissels wil inoefenen, dan opteer je voor een breder speelveld. De grootte van de speelvelden hangt af van hoeveel spelers je laat participeren per team en van het exacte doel van de oefening.”
Vertrouwen
Alexandre Hugeux: “Als jeugdbegeleider moet je je kunnen aanpassen aan en inleven in de leefwereld en het niveau van je spelers. Op die leeftijd is voetballen nog vooral plezier maken. Daarom is het ook belangrijk dat spelers zich goed in hun vel voelen, zowel in de spelersgroep als in hun relatie met de staf. Ze moeten zich in een comfortabele omgeving begeven die hun bevalt. Om die situatie te be- 3 4 reiken, probeer ik elke speler op alle vlakken veel vertrouwen te geven. Niet elke jongen van twaalf staat stevig in zijn schoenen. Sommige spelers hebben schrik om hun mannetje te staan op het veld, of om iets te vertellen tegen de coach. Anderen hebben stress of worstelen met de gestelde verwachtingen. Teneinde dat te voorkomen – of op te lossen – creëer ik een persoonlijke relatie met elke speler. Ik geef hun vertrouwen in hun kunnen, zodat ze dat uitstralen en ook zonder complexen kunnen voetballen. Dat leidt ook tot openheid en een goede persoonlijke band naast het veld, waardoor je een prettige leefomgeving ontwikkelt voor de speler. En hij vormt zich ook als mens omdat hij zich vrij kan uitdrukken. De factoren gelukkig zijn en vertrouwen krijgen zorgen voor de beste ontwikkeling van een jeugdspeler. Als trainer ben je ook opvoeder, dus daar zet ik echt op in.”
