In het Achterhoekse dorp Zieuwent (tweeduizend inwoners) is RKZVC (355 leden) na twee opeenvolgende promoties opgeklommen naar de Eerste Klasse. Aan het succes ligt een doortimmerd plan ten grondslag. Trainer Laurens Knippenborg geeft er leiding aan. Met zijn team staat hij aan de vooravond van een uitdagend seizoen. In de voorbereiding probeert hij de basis te leggen om het proces voort te zetten: ‘We zitten in een flow, maar het is nog niet genoeg.’
Laurens Knippenborg: ‘In de winterpauze van vorig jaar stonden wij vier punten achter op de koploper. Mede door een fantastisch trainingskamp in Malaga legden we de basis voor een sensationele tweede competitieronde waarna we met veertien punten voorsprong kampioen werden. Op 22 april kon de vlag in top. Dat was prachtig, maar bracht ook een probleem met zich mee. Daarna ging namelijk de druk van de ketel. Het nieuwe seizoen start pas 24 september. Dat betekent dat de spelers zeker vier maanden geen trainingen van betekenis zouden afwerken. Een veel te lange periode. Daarom heb ik besloten dit jaar twee maatregelen door te voeren. Allereerst heb ik de voorbereiding in twee blokken geknipt. Het eerste deel omvat twee weken en vijf trainingen, die we afwerken begin juli. Daarna starten we niet zes, maar zeven weken voor het begin van de competitie met het tweede blok. Zo kunnen wij de arbeid niet alleen wat vervroegen, maar ook nog beter opbouwen. Tevens kunnen wij de spelers nog één vrij weekend aanbieden, waarin ze eventueel nog iets met hun partners kunnen ondernemen. Daardoor hebben wij dan minder spelers die tussentijds nog even weg willen. Ik heb in vorige jaren gemerkt dat je dan, wanneer ze terugkomen, geneigd ben ze wat te geforceerd op te trainen tot het gewenste niveau. Dat is nu niet nodig. Op een enkel moment na hebben wij nu de groep in augustus en september doorlopend compleet.’
Wat biedt u de spelers in het eerste blok aan? ‘
Voetbalconditionele trainingen zul je dan niet zien. Wel bied ik complexe pass- en trapvormen aan, algemene opbouwtraining, oefeningen waarbij de spelers ook qua coördinatie doorlopend moeten blijven nadenken. Bij mij is het altijd van belang dat de spelers scherp aan de training beginnen. Dat kun je bewerkstelligen door precies op tijd te starten, direct te gaan voetballen (dus geen ellenlange inloopsessies en rekpauzes) en relatief moeilijke oefenvormen aan te bieden, waarbij de speler echt telkens attent moet blijven. Dan zitten ze er meteen in. Het voorbeeld hiervan in een passvorm waarbij spelers in vier verschillende fases telkens andere acties moeten uitvoeren. Bij de ene fase slalommen ze door pylonen alvorens ze passen, bij de andere gaat er een parcours met een loopladder aan vooraf, et cetera. Geen zware arbeid, maar wel iets waarbij je moet opletten. Anders maak je fouten. Dus het is al met al onderhoudend trainen, maar wel serieus. Dat beïnvloeden we onder meer door er een puntensysteem aan te verbinden. We sluiten het eerste blok af met een wedstrijd. Voordat ze op vakantie gaan, hebben we dan nog wat gedaan. Leuk, maar ook noodzakelijk. Want wij zitten in een proces en vinden nog niet dat we al het maximale hebben bereikt. We willen niet alleen in de Eerste Klasse spelen, maar er ook een heel goed figuur slaan.’
Hoe gaat u in het tweede blok, waarin periodisering ook meer aan de orde zal zijn, om met de planning van wedstrijden?
‘Ik houd niet van twee of drie wedstrijden in een week spelen. Wél doen we mee in een toernooi, maar daar zal er sterk gedoseerd worden. Dat geldt ook voor de eerste wedstrijd, die we aan het einde van de eerste week spelen. We hebben dan driemaal getraind. Dit houdt in dat de spelers dan in beginsel 45 minuten, maximaal zestig minuten, zullen spelen. Dat kan ook, omdat wij een ruime selectie van 24 spelers hebben en in die eerste week gewoon iedereen aanwezig is. Normaliter zou ik aan het einde van de eerste week nog geen wedstrijd willen hebben, maar omdat we nu voor het eerst in juli ook een blok hebben gedaan, is de conditionele basis beter.’
U heeft dit jaar dus weinig te maken met instromende vakantiegangers, maar indien die er wel zijn: hoe past u hen verantwoord in?
‘Wij meten de fitheid van onze spelers doorlopend. Onze fysiek- en hersteltrainer John Eekelder is daar geweldig alert in. Hij heeft een eigen fysiotherapiepraktijk en keert alle spelers van tijd tot tijd lichamelijk binnenstebuiten. Dit kan betekenen dat een speler die niet optimaal fit is, eerst een deel met de hersteltrainer werkt. Ook kan het zijn dat we hem bepaalde delen uit de training laten. Vier weken voor het eerste blok van de voorbereiding hebben we alle spelers uit de nieuwe selectie laten komen, dus ook de nieuwkomers, en die zijn fysiek getest. Dit houdt in dat hun blessureverleden in kaart wordt gebracht (dat geldt vooral voor de nieuwe spelers, want dat van de andere selectieleden kennen we wel), er worden spiertesten gedaan (kracht maar ook souplesse), gewrichten worden goed bekeken zodat we weten waar eventueel problemen door kunnen ontstaan. Ze worden gewogen, zodat we ook kunnen monitoren of ze op gewicht blijven. Het enige blessuregeval dat we nu hadden (een niet ernstige enkelblessure) heeft enkele dagen voordat we met het eerste blok starten met de hersteltrainer gewerkt. Die heeft hem uitgebreid getest en is tot de conclusie gekomen dat hij direct in de training kan instromen, zonder beperkingen.’
Binnen het tweede blok van de voorbereiding gaat u nadrukkelijk periodiseren.
‘Ja, maar er zijn wat kanttekeningen. Ik hanteer wel het zeswekenmodel, maar varieer daarin met regelmaat, onder meer of van tijd tot een neutrale week in te voegen. Zo hebben we vorig jaar al met al vijf cycli afgewerkt en met de rest geïmproviseerd. Er komt bij dat ik niet altijd erg enthousiast wordt van het type oefeningen dat binnen het model gepropageerd wordt. Ze zijn me vaak wat te doods, te eendimensionaal. Liever zie dat de oefeningen veel meer complex zijn, zodat de spelers veel meer aan het denken worden gezet. Verder pas ik het nadrukkelijk aan op de wijze waarop wij willen spelen, met name in balbezit. Daarin is doorbewegen cruciaal, dus dat vergt soms aanpassing in de oefeningen. Ook maken we oefeningen complexer door altijd opdrachten voor beide partijen te hebben. Vanuit de cursus hebben we vaak geleerd: één partij coachen. Daar kan ik helemaal niets mee. Bij mij hebben beide partijen een opdracht, en daar wordt op gecoacht. Zo houd je de oefening ook voor iedereen interessant. Dus nooit alleen maar balbezit trainen, ook balverlies trainen. En dat geldt ook voor de positiespelen. Daar hebben ook de verdedigers een taak.’
Dat variëren in positiespelen, kunt u daar iets meer over vertellen? ‘
Je ziet positiespelen vaak in één ruimte gespeeld worden, zodat spelers het spel kunnen verleggen en werk daarom vrijwel altijd met verschillende vakken. De bal moet van het ene vak naar het andere. Het is een van belangrijkste thema’s in onze trainingen: verschillende ruimtes. En er is vaak een tussenruimte, zodat je nooit klakkeloos een pass van A naar B kunt geven. Hij moet altijd om verdedigers heen, ertussendoor, eroverheen. Wordt de bal onderschept, dan is het omschakelen en weer verder spelen. Zo kun je ook veel beter vanuit de teamtaken trainen. Een andere mogelijkheid (zie oefening 2 van het tweede blok, red.) is spelen met de regels, bijvoorbeeld de doelen op een bepaalde manier positioneren. Dan moeten ze wel naar de buitenkanten. Door oefeningen complex te maken en veeleisend te zijn, wordt trainen ook leuker. Dat is ook een enorm belangrijk facet: amateurspelers moeten er ook plezier in hebben. Daarom is nooit een training bij mij hetzelfde, want dan ontstaat verveling. Dat wil je ten kosten van alles voorkomen.’
